Viêm amidan: Nguyên nhân, triệu chứng và cách điều trị triệt để

Bạn chắc chắn không còn quá xa lạ với bệnh viêm amidan. Đây là bệnh có thể xảy ra ở nhiều người không phân biệt lứa tuổi, giới tính. Vì là một bệnh phổ biến chính vì thế việc tìm hiểu kiến thức về bệnh này để giúp bản thân và gia đình có sức khỏe tốt hơn là điều nên làm. Cùng tìm hiểu về nguyên nhân, triệu chứng và cách điều trị viêm amidan trong bài viết sau đây nhé.

Viêm Amidan là bệnh gì?

Amidan nằm ở vị trí cầu nối giữa đường thở và đường tiêu hóa, nó có nhiệm vụ sản sinh ra các kháng thể, đảm bảo hệ miễn dịch của cơ thể và chống lại vi khuẩn xâm nhập vào cơ thể. Nhưng do cấu trúc nhiều ngăn, nhiều hốc nên giống như một hạch bạch huyết có nhiều múi, thức ăn dễ đọng lại tại đây, gây hôi miệng và viêm nhiễm. Đó được gọi là viêm Amidan.

Nhưng bạn có biết viêm Amidan có dấu hiệu như thế nào, viêm amidan mãn tính ra sao, viêm amidan hốc mủ có nguy hiểm không? Và nếu còn nhiều thắc mắc xung quanh bệnh lý viêm Amidan chưa được giải đáp thì để tìm hiểu thêm các bạn hãy tham khảo bài dưới đây!

Phân loại

Viêm Amidan thường được chia thành 2 thể

Viêm amidan cấp

Biểu hiện chung: sốt cao, hơi thở hôi, đau mỏi mình mẩy, cảm giác đau nhói tại chỗ tương ứng hai bên góc hàm, đau lan lên tai, đau tăng khi nuốt, ho nhiều từng cơn, ở trẻ em thường khò khè, ngủ ngáy. Và bao gồm

Viêm amidan do virut

Toàn bộ niêm mạc họng đỏ, 2 amidan sưng to, đỏ, bề mặt phủ một lớp chất nhầy, không có mủ, viêm đỏ ở sau họng.

Viêm amidan do vi khuẩn

Niêm mạc đỏ rực, 2 amidan to, trên bề mặt có mủ, không chảy máu. Đôi khi có thể kèm theo ngạt mũi và khàn tiếng do viêm nhiễm đường hô hấp trên phối hợp.

Viêm amidan cấp do liên cầu bêta tan huyết nhóm A

gây sốt cao, mệt mỏi, đau họng, đau đầu, hạch góc hàm sưng to, đau. Xét nghiệm có liên cầu beta tan huyết nhóm A, dễ biến chứng nặng.

Hình ảnh vùng amidan bị viêm

Viêm amidan mạn tính

Lúc này Amidan phát triển to quá mức hoặc xơ teo do nhiều đợt viêm cấp tính và có các biểu hiện chung: vướng họng, đôi khi đau nhói trong họng, thỉnh thoảng ho khan, khàn tiếng, hơi thở hôi. Bao gồm:

Viêm amidan quá phát (amidan phát triển to quá mức)

2 amidan to chạm nhau, trên bề mặt có nhiều khe, hốc hay có mủ nhầy hoặc chất bã đậu gây hiện tượng ngủ ngáy, trẻ dễ gặp hội chứng ngừng thở khi ngủ.

Viêm amidan thể xơ teo

2 amidan nhỏ nằm trong hốc amidan, bề mặt xơ, có nhiều hốc chứa chất bã đậu, hai trụ amidan viêm dày đỏ, sẫm màu.

Nguyên nhân

Có rất nhiều nguyên nhân gây bệnh viêm amidan cấp. Hãy cùng tìm hiểu để biết cách phòng tránh cũng như điều trị bệnh cho gia đình.

Nguyên nhân khách quan

Trước hết chúng ta sẽ tìm hiểu nguyên nhân khách quan gây bệnh viêm amidan:

Sự tấn công của virus, vi khuẩn

Amidan là tổ chức nằm ở bên thành họng, giao điểm của đường ăn và đường thở nên có chức năng bảo vệ giúp tăng khả năng chống đỡ của mũi họng với các virus, vi khuẩn gây bệnh.

vi khuẩn gây nên bệnh amidan cấp
Vi khuẩn, virus là nguyên nhân chính gây bệnh viêm amidan

Có rất nhiều vi khuẩn, virus gây bệnh sinh sống ở vùng hầu họng. Có thể kể đến một vài loại vi khuẩn như tụ cầu, liên cầu, xoắn khuẩn, vi khuẩn yếm khí,… Ngoài ra còn có một số loại virus như virus cúm, ho gà, sởi… Những tác nhân ngoại lai này nếu sinh sống lâu ngày sẽ gây ra nhiễm trùng amidan và bệnh cũng có thể xảy ra.

Môi trường ô nhiễm

Bầu không khí xung quanh chúng ta có rất nhiều vi khuẩn, virus sinh sống. Sống trong bầu không khí ô nhiễm, khói bụi sẽ là một trong những nguyên nhân khiến con người dễ bị mắc bệnh nhất. Ngoài ra việc bạn sử dụng đồ dùng, tiếp xúc với dịch mũi của người bệnh cũng khiến bạn bị lây nhiễm vi khuẩn, virus và tăng khả năng bị bệnh.

Nguyên nhân chủ quan

Những người có sức đề kháng yếu sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho virus, vi khuẩn phát triển mạnh hơn. Làm việc quá nhiều, nghỉ ngơi không đầy đủ chính là tác nhân gây suy giảm sức đề kháng.

Bên cạnh đó, những thói quen hàng ngày không hợp lý như thường xuyên uống nước đá, hút thuốc lá, ăn đồ ăn cay nóng, vệ sinh răng miệng không sạch… cũng có thể dẫn đến viêm Amidan.

Ngoài ra, sau khi mắc bệnh về tai, mũi, họng bạn cũng rất dễ mắc bệnh viêm amidan. Những vi khuẩn virus gây bệnh ở những vùng trên sẽ lây lan sang Amidan và gây bệnh.

Một nguyên nhân nữa là những người có tổ chức hạch bạch huyết phát triển mạnh, gây ra tình trạng quá phát cổ họng cũng dễ bị viêm amidan hơn.

Các triệu chứng

Viêm amidan gồm 2 thể cấp tính và mạn tính. Biểu hiện của bệnh viêm amidan thường thấy nhất là:

  • Biểu hiện chung: ho, sốt, nôn trớ, đau họng, khó thở, khò khè, hôi miệng, khó nuốt, khó phát âm, hạch ở vùng cổ nhìn vào thấy bị sưng, đau.

Triệu chứng của bệnh viêm amidan cấp tính:

  • Gây sốt cao, nhức đầu, cơ thể suy kiệt, các biểu hiện chung ồ ạt, mạnh mẽ hơn viêm họng mạn tính.
  • Khi viêm nhiễm lan xuống thanh khí phế quản, gây ho từng cơn có đờm nhầy, khàn tiếng và đau tức ngực. Khám thấy môi khô, lưỡi trắng bẩn.
  • Nếu do virut gây bệnh thì toàn bộ niêm mạc họng đỏ rực và xuất tiết trong, amidan sưng to và đỏ, các tổ chức bạch huyết thành sau họng cũng sưng to và đỏ. Có thể kèm theo các triệu chứng chảy mũi, ho, khàn tiếng, viêm kết mạc. Hạch dưới góc hàm không sưng to.
  • Nếu do vi khuẩn gây bệnh thì amidan sưng to và đỏ, trên bề mặt có những chấm mủ trắng hoặc mảng bựa trắng. Hạch dưới góc hàm sưng đau.

Triệu chứng của bệnh viêm amidan mạn tính

  • Sốt nhẹ hoặc không sốt
  • Cảm giác ngứa vướng và rát trong họng, nuốt vướng, thỉnh thoảng phải khạc nhổ, hơi thở hôi do chất mủ chứa trong các hốc của amidan.
  • Ho khan từng cơn nhất là về buổi sáng khi mới ngủ dậy.
  • Giọng nói mất trong, thỉnh thoảng khàn nhẹ.
  • Nếu amidan viêm mạn tính quá phát có thể thở khò khè, đêm ngủ ngáy to. Nếu amidan quá to có thể gây khó nuốt, khó thở, đặc biệt có thể gây ngưng thở khi ngủ ở trẻ nhỏ.

Biểu hiện bệnh viêm amidan

Biến chứng

Viêm amidan là bệnh lý thường gặp, thường gây ho, sốt, nôn trớ, đau họng, khó thở, khò khè, hôi miệng, khó nuốt, khó phát âm, rát họng nên nhiều người bệnh hoặc bố mẹ trẻ thường chủ quan. Tuy nhiên, thực tế đã chứng minh, càng chủ quan với căn bệnh này thì lại càng phải chịu nhiều ảnh hưởng do chúng gây ra:

  • Bệnh tái phát nhiều lần khiến trẻ mệt mỏi, khó ăn, khó nuốt, sút cân, chậm phát triển về thể chất, khó phát âm, nói ngọng
  • Chuyển sang viêm amidan mạn tính, kéo dài đến khi trưởng thành, hao tốn tiền của điều trị
  • Gây hội chứng ngưng thở ở trẻ nhỏ khi ngủ
  • Mỗi đợt cấp tính có nguy cơ đối diện với
  • Tình trạng sốt cao, co giật
  • Viêm tấy và áp-xe (nhiễm khuẩn nặng) quanh amidan: nhiễm khuẩn lan dần và thành mủ giữa amidan và bao lấy amidan khiến bệnh trở nên trầm trọng, đau tăng, đau lan lên tai, nuốt đau, không nuốt được, nước bọt chảy ra, miệng há khó khăn, mệt mỏi, mất nước nặng dẫn đến trụy mạch.
  • Nhiễm khuẩn tai-mũi-họng cấp: viêm tai giữa, viêm mũi xoang, viêm thanh quản, viêm phế quản…gây nguy hiểm đến sức khỏe, thậm chí tính mạng của trẻ nhỏ. Có những trường hợp dù khả năng phục hồi tốt nhưng vẫn để lại di chứng sau này khiến trẻ gầy yếu, miễn dịch kém, dễ tái phát hay mắc các bệnh khác.
  • Nhiễm khuẩn toàn thân nặng như nhiễm khuẩn huyết, viêm cầu thận cấp, thấp khớp cấp, thấp tim hay gặp do liên cầu tan huyết nhóm A nguy cơ ảnh hưởng đến tính mạng

Phòng ngừa

Viêm amidan có thể được ngăn ngừa bằng những biện pháp sau:

  • Hạn chế tiếp xúc với các yếu tố dễ gây tổn thương cho amidan như khói bụi, nước đá, thuốc lá, rượu bia…
  • Mùa hè tránh dùng điều hòa ở nhiệt độ thấp quá lâu. Mùa đông cần giữ ấm cơ thể đặc biệt là vùng họng
  • Uống nhiều nước, ăn thức ăn mềm, giàu dinh dưỡng, hạn chế đồ ăn cay nóng
  • Điều trị triệt để các bệnh lý viêm mũi, viêm xoang, viêm miệng, viêm tai…để tránh dịch chứa vi khuẩn, virus, nấm chảy xuống gây viêm liên tục
  • Vệ sinh sạch miệng, họng, mũi bằng nước muối sinh lý hàng ngày
  • Tránh lạm dụng kháng sinh làm tăng nguy cơ tái phát bệnh

Cách chữa

Tốt nhất khi có các dấu hiệu đầu tiên của bệnh thì người mắc cần đến các cơ sở Y tế để được chẩn đoán. Có rất nhiều phương pháp Tây Y, Đông Y chữa được bệnh này. Tùy vào tình trạng bệnh mà lựa chọn phương pháp thích hợp.

Điều trị bằng Tây Y

Khi đã chẩn đoán chính xác bệnh bác sĩ sẽ chỉ định cho bệnh nhân dùng thuốc kháng sinh để tiêu diệt vi khuẩn, virus. Ngoài ra bệnh nhân còn được chỉ định dùng một số loại thuốc hỗ trợ để điều trị triệu chứng như kháng viêm, thuốc hạ sốt, thuốc ho,… Tùy vào tình trạng bệnh cũng như sức khỏe của từng người mà bác sĩ sẽ lựa chọn loại thuốc phù hợp nhất.

kháng sinh điều trị viêm amidan cấp
Bác sĩ thường dùng thuốc kháng sinh để điều trị viêm amidan cấp

Áp dụng phương pháp này bạn sẽ thấy hiệu quả nhanh chóng. Tuy nhiên nếu dùng thuốc sai chỉ định hoặc lạm dụng thuốc thì có thể gây tác dụng phụ không mong muốn. Đó là việc ảnh hưởng đến chức năng gan, thận và nhờn thuốc khó điều trị sau này. Chính vì thế điều quan trọng là bệnh nhân nên tuân theo chỉ định của bác sĩ.

Điều trị bằng Đông Y

Để tránh những tác dụng phụ hiện nay nhiều người cũng sử dụng các bài thuốc Đông Y. Những bài thuốc có hiệu quả cao trong việc trị bệnh như:

Thể nhẹ:

  • Bài 1: Bạc hà 8g, Ngưu bàng tử 8g, Kim ngân hoa 16g, Cát cánh 6g, Xạ can 6g, Huyền sâm 12g, Sinh địa 12g, Nhọ nồi 16g, Bồ công anh 16g, Sơn đậu căn 12g. Sắc uống. Trẻ em dùng liều thấp hơn.
  • Bài 2: Ngân kiều tán gia giảm, Kim ngân hoa 16g, Liên kiều 12g, Bạc hà 5g, Huyền sâm 16g, Đạm trúc diệp 12g, Ngưu bàng tử 12g, Kinh giới 5g, Cát cánh 6g, Cam thảo 8g. Sắc uống. Trẻ em dùng liều thấp hơn.

Thể nặng:

  • Bài 1: Kim ngân hoa 20g, Xạ can 8g, Hoàng liên 12g, Hoàng bá 12g, Huyền sâm 16g, Sinh địa 16g, Tang bạch bì 12g, Cam thảo đất 16g, Thạch cao 20g. Thạch cao sắc trước 10 phút trước khi cho các vị thuốc khác. Sắc uống ngày 1 thang.
  • Bài 2: Phức phương lượng cách thang gia giảm: Thạch cao sống (sắc trước) 40g, Kim ngân hoa 16g, Hoàng cầm 12g, Hoàng liên 4g, Cát cánh 8g, Đạm trúc diệp 12g, Chi tử 12g, Huyền sâm 16g, Bạc hà (cho sau) 4g, Cam thảo 8g. Sắc uống.
  • Bài 3: Ngưu bàng thang gia giảm: Ngưu bàng 12g, Hoàng liên 8g, Cam thảo đất 12g, Liên kiều 12g, Thăng ma 10g, Đảng sâm 12g, Phù bình 12g, Cát cánh 12g, Thiên hoa phấn 12g, Xạ can 8g, Sơn đậu căn 12g, Lô căn 8g. Sắc uống.

Chế độ dinh dưỡng và nghỉ ngơi

  • Hạn chế tiếp xúc với các yếu tố dễ gây tổn thương cho amidan như khói bụi, nước đá, thuốc lá, rượu bia…
  • Mùa hè tránh dùng điều hòa ở nhiệt độ thấp quá lâu. Mùa đông cần giữ ấm cơ thể đặc biệt là vùng họng
  • Uống nhiều nước, ăn thức ăn mềm, giàu dinh dưỡng, hạn chế đồ ăn cay nóng
  • Điều trị triệt để các bệnh lý viêm mũi, viêm xoang, viêm miệng, viêm tai…để tránh dịch chứa vi khuẩn, virus, nấm chảy xuống gây viêm liên tục
  • Vệ sinh sạch miệng, họng, mũi bằng nước muối sinh lý hàng ngày
  • Tránh lạm dụng kháng sinh làm tăng nguy cơ tái phát bệnh
  • Nên sử dụng thêm các sản phẩm Đông Y trong điều trị viêm amidan nhẹ, viêm amidan mạn tính bởi vì việc sử dụng các thảo dược như Xạ can, Kim ngân hoa, Bồ công anh, Bảy lá một hoa, Huyền sâm, Cát căn, Mật ong…giúp thanh nhiệt, tả hỏa, đánh vào rễ nguyên nhân viêm amidan (tà độc phong nhiệt tấn công vào phế) cho hiệu quả cao nhờ

Tư vấn miễn phí

Trường hợp bạn cần D.sĩ tư vấn miễn phí bệnh viêm amidan xin vui lòng liên hệ với chúng tôi:

Hãy gọi tới Hotline D.sĩ tư vấn (028) 7300 1608 các D.sĩ chuyên môn cao, tận tâm sẽ tư vấn giúp bạn cách khắc phục Viêm Amidan mãn tính hiệu nghiệm nhanh và bền vững.

Hoặc Kết nối tư vấn qua Zalo: 094 949 5058.

vừa đặt hàng